Ở rất nhiều nước trên thế giới, phần mềm nguồn mở đang chứng tỏ sự ưu việt to lớn của nó một cách rõ ràng. Việc ứng dụng phần mềm nguồn mở vào trong doanh nghiệp mang lại rất nhiều lợi ích. Việc nghiên cứu phần mềm nguồn mở đối với học sinh, sinh viên cũng giúp họ rút ngắn thời gian tự mày mò một cách đáng kể.
 

Ở Việt Nam thì sao?

Ngoài một số ít các doanh nghiệp trong ngành công nghệ thông tin có ứng dụng phần mềm nguồn mở một cách rải rác thì hầu hết các doanh nghiệp trong các ngành khác đều rất mơ hổ về phần mềm nguồn mở.

Các cơ quan nhà nước mặc dù đã được quy định sử dụng phần mểm nguồn mở, song tiến độ triển khai cũng rất chậm. Việc ứng dụng phần mềm nguồn mở cũng chỉ mới đến mức sử dụng bộ phần mềm OpenOffice, trình duyệt web Firefox, trình quản lý thư điện tử Thunderbird, bộ gõ tiếng Việt Unikey... chứ chưa triển khai sâu mạnh đến việc cài đặt hệ điều hành, các bộ Multimedia, Photo...

Việc sử dụng hệ điều hành Windows gây ra vô số rắc rối. Virus máy tính trên Windows là một cơn ác mộng. Phụ thuộc hoàn toàn vào nhà cung cấp (Microsoft) là một thiệt thòi lớn cho người sử dụng.

Trong các trường học vẫn đang giảng dạy các kiến thức công nghệ máy tính hết sức lạc hậu. Trình độ sử dụng và kiến thức về CNTT của học sinh và sinh viên mới ra trường còn quá kém đã chứng minh cho điều này. Đa số các sinh viên mới ra trường đều rất lạ lẫm với môi trường CNTT ở các doanh nghiệp. Một điều hết sức ngược đời!

Làm thế nào để sinh viên khi ra trường nắm được các tiến bộ của CNTT và vững vàng bước vào môi trường doanh nghiệp? Có nhiều phương pháp để đạt được điều này. Tuy nhiên, phương pháp ít tốn kém nhất, hiệu quả cao nhất là tiếp cận môt cách nghiêm túc với phần mềm nguồn mở.

Làm thế nào để phát triển và ứng dụng tốt phần mềm nguồn mở? Không gì khác ngoài việc đưa ngay phần mềm nguồn mở vào giảng dạy, nghiên cứu và ứng dụng trong trường học, từ cấp 1 cho đến bậc đại học và cả sau đại học.

Khi được tiếp cận với phần mềm nguồn mở, học sinh, sinh viên sẽ có cơ hội tự do chỉnh sửa phần mềm theo ý thích và khả năng của mình. Họ không phải mất nhiều thời gian cũng như công sức tái tạo lại một phần mểm đã có sẵn (nghĩa là không phải tái sáng tạo bánh xe!). Họ chỉ việc làm cho phần mềm đó tốt hơn. Phần mềm nguồn mở là kiến thức của nhân loại, của chung mọi người. Tiếp cận với nó là tiếp cận với kho kiến thức vô hạn của nhân loại.

Khi được tiếp xúc, học, thực hành, nghiên cứu, ứng dụng phần mềm nguồn mở từ nhỏ, sinh viên ra trường sẽ tích lũy được những kiến thức tốt nhất, tiên tiến nhất của thế giới. Họ sẽ là những thế hệ đầy tự tin đưa phần mềm nguồn mở vào doanh nghiệp, giúp cho doanh nghiệp tiết kiệm chi phí, thời gian và tự do làm chủ công nghệ mà mình đang sử dụng.

Vậy, để phát triển phần mềm nguồn mở một cách có hệ thống, ngành giáo dục phải đi trước, phải mạnh dạn, phải thực hiện ngay từ bây giờ.


Trần Văn Tuấn